علوم اجتماعی شاخهای از مطالعات یا علوم آکادمیک است که با جنبههای فرهنگی و اجتماعی رفتار انسانی سروکار دارد. معمولا انسانشناسی فرهنگی یا اجتماعی [مردمشناسی]، جامعهشناسی، روانشناسی، علوم سیاسی و اقتصاد را در زمرهی علوم اجتماعی گنجانده شدهاند. رشتهی تاریخنگاری را نیز بسیاری از محققان در ذیل علوم اجتماعی قرار دادهاند و برخی حوزههای مطالعات تاریخی قابلتفکیک از کارهای انجامشده در علوم اجتماعی نیستند. البته اکثر مورخان تاریخ را ذیل علوم انسانی (humanities) قرار دادهاند. در آمریکا برنامههای متمرکزی همچون مطالعات آفریقا-آمریکا و مطالعات جنسیت، زنان و امر جنسی را علیالقاعده در زمرهی علوم اجتماعی قرار میدهند. همچنانکه مطالعات آمریکای لاتین و خاورمیانه را نیز ذیل همین علوم میگنجانند، اما مطالعات فرانسوی، انگلیسی و آلمانی عموما با علوم انسانی پیوند دارند. در گذشته شورویشناسی، در تقابل با مطالعات روسیه، نیز در ذیل علوم اجتماعی قرار میگرفت. در آغاز دههی 1950 واژهی «علوم رفتاری» نیز به رشتههایی که پیشتر زیر عنوان «علوم اجتماعی» میگنجیدند ، اطلاق شد. برخی واژهی «علوم رفتاری» را تا حدی به این دلیل ترجیح میدادند که قصد داشتند رشتههای مذکور را به علومی نظیر انسانشناسی فیزیکی و روانشناسی فیزیولوژیک که با رفتار انسان سروکار دارد نزدیکتر کنند. علوم اجتماعی بهمنزلهی رشتههای آکادمیک مجزا و بهرسمیتشمردهشده در آستانهی ظهور قرن بیستم پدیدار شدند. اما برای یافتن خاستگاههای بعضی ایدههای عینی و بنیادین آن باید به زمانهای پیشتر رجوع کرد. بهمعنایی وسیعتر اما خاستگاهها به یونانیان باستان و جستارهای عقلانی آنان در باب سرشت انسان، دولت و اخلاق بازمیگردد. میراث یونان و روم در تاریخ اندیشهی اجتماعی میراث نیرومندی است، چنانکه در دیگر حوزها در جوامع غربی چنین است.

یادداشت:
در ایران اما واژهی «علوم اجتماعی» بهمعنای محدودتری رشتههای نظریای همچون جامعهشناسی، مردمشناسی، جمعیتشناسی و برخی علوم عملی نظیر مددکاری اجتماعی، توسعهی روستایی و بهمانندآن را شامل میشود. لذا گاه در دانشگاههای ایرانی دانشکدههای مستقلی مخصوص این مجموعه از رشتهها وجود دارند. بدیهی است که همچون دیگر کشورها، علوم اجتماعی در ایران نیز سرگذشت ویژهی خود را داشته است. رخدادها در بستر تاریخ نهچندان دورودراز علوم اجتماعی و واکنشهای فعالان این حوزه سرشتی متمایز به این علوم بخشیده است.
برای مشاهده مجموعه دسته بندی های علوم اجتماعی اینجا را کلیک کنید.
برچسب ها:متخصصان ترجمه تخصصی متون علوم اجتماعی اینجا گرد آمدهاند تا ترجمههای روان و دقیق با قیمت مناسب ارائه بدهند.